ขั้นตอนการเพาะเห็ดฟาง แบบเกษตรอินทรีย์ ฉบับผู้เริ่มต้น

0
1692

ขั้นตอนการเพาะเห็ดฟางแบบเกษตรอินทรีย์ ฉบับผู้เริ่มต้น

จะเป็นการเพาะแบบตะกร้า เพาะเห็ดฟางแบบกองเตี้ยหรือยกแปลง หรือเพาะในกระสอบ จะแบบไหนใช้วิธีนี้ได้หมด รับรองผลงอกแน่นอน ใครทำแล้วไม่งอกแนะนำไปทำอย่ างอื่นเลย คุณอาจไม่เหมาะกับการเพาะเห็ด แต่เมื่ออย ากทำ ก็ต้องมีกาจดบันทึกรายงานการเพาะเห็ดฟาง

ซึ่งควรจดบันทึกขั้นตอนตั้งแต่เริ่มลงเ ชื้ อเห็ด ระยะเวลาการงอก จนกระทั่งเก็บผลผลิตเริ่มวันที่เท่าไหร่จนถึงวันที่เท่าไหร่ สภาพอากาศเป็นอย่ างไร ต้องมีอุปกรณ์การวัดอุณหภูมิติดตั้งไว้ในโรงเพาะ

เพื่อความแม่นย ำในการจัดการในครั้งต่อไป หากuี้เกียจทำ นำข้อมูลนี้ไปเปรียบเทียบกับสิ่งที่ได้ทดลองทำไปแล้ว

เตรียมวัสดุเพาะเห็ดฟาง ไว้สำหรับทำแปลงเพาะเห็ด

วัสดุที่ใช้เพาะนอกจากฟางข้าวแล้ว สามารถใช้ได้หลายอย่ างตามที่มีในท้องถิ่น ไม่จำเป็นว่าเห็ดฟางจะต้องใช้ฟางอย่ างเดียว เช่น ผักตบชวา ต้นกล้วยแห้ง ไ ส้นุ่น เปลือกถั่ว

uี้เลื่อยหรือกากมันสำปะหลัง ซึ่งเป็นการนำวัสดุที่เหลือใช้ในท้องถิ่นมาเพิ่มมูลค่าสร้างรายได้ในครอบครัว สร้างงาน ในช่วงว่างจากฤดูการทำนาและวัสดุที่เหลือจากการเพาะเห็ดก็สามารถนำกลับลงไปในแปลงนาเพื่อบำรุงดินหรือทำเป็นปุ๋ยหมักใส่พืชผัก ไม้ผล ไม้ยืนต้นก็ได้

วัสดุเพาะหลักอย่าง ฟางข้าว ก่อนทำการเพาะ ให้นำไปแช่น้ำทิ้งไว้ 1 คืน

1.ฟางข้าว ที่ใช้สำหรับเพาะเห็ดฟาง

2.แป้งสาลี ใช้เป็นอาหารเสริมให้เห็ดฟาง

3.การเพาะเห็ดฟาง เทคนิคเพาะเ ชื้ อเห็ดฟาง สร้างรายได้

4.วัสดุเพาะเห็ดฟางของมันต้องมีและที่ดีที่สุด คือแบบไหนตอซังเป็นวัสดุสำหรับเพาะเห็ดฟางที่ดีกว่าวัสดุอื่นๆ มาก เ นื่ องจากตอซังมีอาหารมากกว่าและอุ้มน้ำได้ดีกว่า

ที่สำคัญ สามารถนำก้อนเ ชื้ อเห็ดถุงที่เก็บดอกหมดแล้วทั้งเห็ดขอนขาว เห็ดนางฟ้า เห็ดนางรม มาเป็นวัสดุเพาะเห็ดฟางได้อีกด้วย โดยเฉพาะกรรมวิธีการเพาะเห็ดฟางตะกร้า ใช้วัสดุเพาะจากก้อนเ ชื้ อเห็ดถุงที่เก็บดอกเห็ดหมดแล้วมาใช้เพาะ นี่เรื่องจริง ส่วนวัสดุอื่นๆ นอกเหนือจากตอซัง ฟางข้าวหรือที่กล่าวมาข้างต้นก็ยังมีวัสดุจำเป็นอื่นๆ ดังนี้

1.อิฐสำหรับรองรางเพาะเห็ดหรือผ้าใบสำหรับรองตะกร้าหรือกระสอบสำหรับเพาะเห็ด

2.ตะกร้าพลาสติกสูงประมาณ 1 ฟุต ตาห่างประมาณ 1 ตารางนิ้ว (หากต้องการเพาะเห็ดฟางในตะกร้า)

3.เ ชื้ อเห็ดฟางที่สมบูรณ์พร้อมเพาะ

4.อาหารเสริม (มูลสั n ว์ผสมรำ อัตรา 1: 1) หรือปุ๋ยหมักหรืออาหารเสริมอื่นๆ เช่น ผักต บชวาสับ ต้นกล้วยแห้งสับ ไ ส้นุ่น เปลือกถั่ว uี้เลื่อยหรือกากมันสำปะหลัง

5.แป้งข้าวสาลี แป้งข้าวสาร (ทำอาหารเสริมระยะแรก มีหรือไม่ก็ได้)

วิธีการเพาะเห็ดฟาง แบบเกษตรอินทรีย์ เริ่มต้นอย่างไร ดูตรงนี้

1.นำผ้าพลาสติกหรือผ้าใบมาวางรองพื้น นำอิฐมาทับไว้ และทำเป็นฐานรอง ไม่ต้องถี่มาก ข้อดีคือเวลาน้ำที่รดลงมาบนแปลงมีมากเกินไป รางเพาะชั้นล่างสุดจะได้ไม่สัมผัสกับน้ำโดยตรง

2.เริ่มขั้นตอนการเพาะเห็ดฟาง จากการนำตอซังหรือฟางข้าว ฯลฯ หรือที่กล่าวมาข้างต้น มาใส่ในรางเพาะ หากเพาะในตะกร้าก็ใส่ตะกร้า เพาะในกระสอบก็ใส่กระสอบหรือวัสดุที่เตรียมไว้ ให้มีความสูงประมาณ 2-3 นิ้ว และใช้มือหรือไม้กดให้แน่น

จากนั้นนำอาหารเสริมที่มาจากปุ๋ยหมักหรือมูลสั n ว์ผสมรำที่ผสมเข้ากันดีแล้ว เอามาโรยตรงกลางของรางเพาะ ในตะกร้าหรือในกระสอบ ก็โรยเป็นวงกลมด้านในตรงกลาง บริเวณที่โรย ก็ให้มีความกว้างประมาณ 1 ฝ่ามือ ใช้ประมาณ 1 ลิตรต่อชั้น รดน้ำให้เปียกชุ่ม

3.ต่อมาให้นำเ ชื้ อเห็ดฟางออกจากถุง นำไปคลุกกับแป้งข้าวสาลีหรือแป้งข้าวสารพอติดผิวนอก แป้งสาลีนี้จะเป็นอาหารเสริมระยะแรก ที่จะช่วยกระตุ้นให้เ ชื้ อเห็ดเจริญเติบโตได้ดี

หากไม่มี ก็ไม่ต้องผสม ให้นำเ ชื้ อเห็ดไปวางได้เลย โดยวางไว้ตรงกลาง โรยทับด้วยอาหารเสริมจากปุ๋ยหมัก หรือมูลสั n ว์ผสมรำที่ผสมเข้ากันดีแล้วอีกชั้นหนึ่ง
การเพาะเห็ดฟาง เทคนิคเพาะเ ชื้ อเห็ดฟาง สร้างรายได้

ทำซ้ำเป็นชั้นๆ จากข้อ 2-3 ทำลักษณะนี้ไปจนเต็มรางเพาะ กรณีเป็นรางเพาะเห็ดไม่ควรเกิน 3 ชั้นหากไม่มีรางกั้น แต่หากมีรางกั้นก็ทำจนเต็ม

ส่วนการเพาะในตะกร้าพลาสติก หรือเพาะเห็ดฟางในกระสอบก็ทำจนเต็ม สังเกตุก้อนหัวเชื้อเห็ด หากมีความชุ่มน้ำ ก็ไม่ต้องรดน้ำซ้ำจนเปียกชุ่ม ให้พรมๆ พอเปียก แต่หากแห้งก็รดน้ำให้ชุ่ม

เทคนิคง่ายๆ หากก้อนหัวเ ชื้ อเห็ดแห้งเกินไป ให้พรมน้ำหรือใช้ฟ๊อกกี้ฉีดพ่นก่อนทำการวางลงในวัสดุเพาะเพราะหากวางแล้วรดน้ำทีหลัง เมื่อทำหลายชั้น น้ำจะไหลไปกองรวมกันด้านล่าง ถ้าไม่มีอิฐรองฐานรางเพาะชั้นล่างจะทำให้น้ำท่วมหัวเ ชื้ อเห็ดที่ชั้นล่างสุด และทำให้เ u่ าได้

จากนั้น ทำการควบคุมอุณหภูมิให้เหมาะสมสำหรับเริ่มการเกิดดอกเห็ด โดยการปิดโรงเรือนให้มิดชิด หากไม่มีโรงเรือนให้ใช้ผ้าใบปิดรางเพาะให้มิดชิด หากเป็นการเพาะในตะกร้าหรือในกระสอบ

ให้ใช้วัสดุปิดพรางแสงให้มิดชิด พย าย ามให้ระบบการเพาะอยู่ในอากาศร้อนชื้น เช่น ด้านล่างควรใช้อิฐทับผ้าพลาสติกไว้ เพื่อป้องกันพลาสติกเปิดออก ภายในโรงเรือนควรติดเทอร์โมมิเตอร์ สำหรับวัดอุณหภูมิ ในช่วงวันที่ 1 ถึง 4 วันแรก ต้องควบคุมอุณหภูมิในกระโจมหรือในโรงเรือนให้อยู่ในระดับ 37-40 องศาเซลเซียส

หากอุณหภูมิสูงเกินไป ให้เปิดช่องระบายอากาศทางด้านบน เพื่อระบายอากาศร้อนออก หากมีโรงเรือน ให้รดน้ำรอบๆ โรงเรือนเพื่อเพิ่มความชื้น ลดความร้อน หากเป็นกระโจมให้ใช้ฟ๊อกกี้ฉีดน้ำฉีดพ่นรอบๆ ทางด้านข้างรางเพาะหรือตะกร้าเพาะ แล้วปิดไว้ดังเดิมให้มิดชิด ข้อนี้ทำเฉพาะเมื่อมีอุณหภูมิสูงเกิน 40 องศาเซลเซียสเท่านั้น หากไม่ร้อนเกินไปไม่ควรทำ ทิ้งไว้อย่ างนั้นจนครบ 4 วัน

เมื่อครบกำหนด 4 วัน ให้เปิดผ้าพลาสติกหรือประตูโรงเรือนอย่ างน้อย 2-3 ชั่วโมง เพื่อให้มีการถ่ายเทอากาศ เร่งให้เส้นใยเห็ดฟางสร้างใยเ ชื้ อเห็ด ถ้าวัสดุแห้งเกินไปให้รดน้ำซ้ำได้ แต่อย่าให้ชุ่มเกินไป

ในระหว่าง วันที่ 5-8 ต้องควบคุมอุณหภูมิภายในโรงเรือนให้อยู่ระหว่าง 28-32 องศาเซลเซียส (อุณหภูมิลดลงมาจาก 4 วันแรก) ซึ่งในช่วงนี้จะมีการรวมตัวของเส้นใยเป็นดอกเล็กๆ จำนวนมาก เมื่ออายุได้ 7-12 วันก็สามารถที่จะเก็บดอกเห็ดได้

หากอุณหภูมิในช่วง 4 วันหลังสูงถึง 35 องศาเซลเซียส ดอกเห็ดจะโตและบานเร็วขึ้น ความสมบูรณ์ของดอกเห็ดจะไม่ค่อยดี ดอกจะเล็กกว่าปกติโดยอัตราการงอกที่สมบูรณ์ที่สุดของเห็ดฟางอยู่ที่ 9-12 วัน

สำหรับผู้เริ่มต้นเพาะเห็ดฟาง

วัสดุที่ใช้สำหรับการเพาะเห็ดฟางตะกร้า หาได้ทั่วไปหรือสอบถามที่ ม. ธรรมศาสตร์ (ศูนย์ถ่ายทอดเทคโนโลยีเกษตร) รวมทั้งคำแนะนำการเพาะด้วย

ถ้าไม่เคยเพาะมาก่อน แนะนำให้ทำตามขั้นตอนในบทความเรื่องนี้ จะสำเร็จแน่นอน แต่ผู้เริ่มต้นควรฝึกภาคปฏิบัติ โดยเริ่มในจำนวนน้อยก่อน หรือศึกษาเพิ่มเติมที่ศูนย์เรียนรู้ที่ อ.บ้านนา จ.นครนายก (ศูนย์พัฒนาของในหลวงฯ)

ที่มา www.stou.ac.th/ ku.ac.th / phetphichit.com
เรียบเรียงใหม่โดย kasetorganic.com

ทิ้งคำตอบไว้

Please enter your comment!
Please enter your name here